Մթերքներ, որոնք ավելի օգտակար են պատրաստման հաջորդ օրը

Սովորաբար կարծում ենք, որ թարմ պատրաստված ուտեստն ամենալավ ընտրությունն է։ Սակայն որոշ մթերքների դեպքում պատրաստելուց հետո մի քանի ժամ կամ մեկ օր անց դրանց կառուցվածքն ու որոշ սննդային հատկությունները կարող են փոխվել։ Որոշ դեպքերում դրանք նույնիսկ կարող են ավելի օգտակար լինել, եթե ճիշտ են սառեցվել և պահպանվել։
Իհարկե, դա վերաբերում է միայն այն մթերքներին, որոնք եփելուց հետո արագ սառեցվել են և պահվել սառնարանում՝ սննդային անվտանգության կանոններին համապատասխան։
1. Կարտոֆիլ

Եփած կարտոֆիլը սառելու ընթացքում դրա օսլայի մի մասը վերածվում է այսպես կոչված դիմացկուն օսլայի (resistant starch)։
Այս օսլան ավելի դանդաղ է մարսվում և կարող է նպաստել աղիների օգտակար բակտերիաների սնուցմանը։ Այն նաև կարող է որոշ չափով նվազեցնել կարտոֆիլի ազդեցությունը արյան շաքարի մակարդակի վրա՝ համեմատած հենց նոր եփած կարտոֆիլի հետ։
2. Բրինձ
Նույն երևույթը տեղի է ունենում նաև բրնձի դեպքում։ Եփելուց հետո, երբ այն սառչում է, դիմացկուն օսլայի քանակը կարող է փոքր-ինչ աճել։
Սակայն շատ կարևոր է, որ եփած բրինձը չթողնեք երկար ժամանակ սենյակային ջերմաստիճանում։ Այն պետք է հնարավորինս արագ սառեցնել և պահել սառնարանում՝ սննդային թունավորման ռիսկը նվազեցնելու համար։
3. Մակարոն
Եփած և սառեցված մակարոնեղենի մեջ նույնպես կարող է ավելանալ դիմացկուն օսլայի քանակը։
Եթե այն հետագայում կրկին տաքացվի, այդ օսլայի մի մասը շարունակում է պահպանվել։
4. Լոբազգիներ
Լոբին, սիսեռը և ոսպը հաջորդ օրը հաճախ դառնում են ավելի համեղ, քանի որ համեմունքների համերը լավ ներծծվում են։
Թեև դրանց վիտամինային կազմը էականորեն չի փոխվում, նման ուտեստները շատերի համար դառնում են ավելի հաճելի օգտագործման համար։
5. Բանջարեղենային ապուրներ
Բանջարեղենային ապուրներն ու շոգեխաշած ուտեստները հաջորդ օրը հաճախ ունենում են ավելի հարուստ համ, քանի որ բաղադրիչների բույրերն ու համերը ժամանակի ընթացքում ավելի լավ են միախառնվում։
Սա հիմնականում համային փոփոխություն է, ոչ թե սննդային արժեքի զգալի աճ։
Ինչպես ճիշտ պահել պատրաստված ուտեստները
Որպեսզի դրանք մնան անվտանգ օգտագործման համար, խորհուրդ է տրվում.
եփելուց հետո հնարավորինս արագ սառեցնել,
պահել սառնարանում 4°C կամ ավելի ցածր ջերմաստիճանում,
օգտագործել 2–3 օրվա ընթացքում,
տաքացնել մինչև ամբողջ զանգվածը լիովին տաքանա,
չսառեցնել կրկին այն մթերքը, որն արդեն մեկ անգամ հալեցվել է։

Կարևոր է հիշել
Թեև որոշ մթերքների մեջ սառեցումից հետո կարող է ավելանալ դիմացկուն օսլայի քանակը, դա չի նշանակում, որ դրանք դառնում են «հրաշք սնունդ» կամ կորցնում են իրենց կալորիականությունը։ Առողջ սննդակարգի հիմքը շարունակում է մնալ բազմազան, հավասարակշռված սնունդը՝ հարուստ բանջարեղենով, մրգերով, ամբողջական հացահատիկային մթերքներով և սպիտակուցի որակյալ աղբյուրներով։
Եթե պատրաստված ուտեստները ճիշտ եք պահպանում, ապա որոշ դեպքերում հաջորդ օրը դրանք կարող են ոչ միայն ավելի համեղ լինել, այլև ունենալ սննդային որոշ առավելություններ։
