Ինչպե՞ս ճիշտ բռնել թթվի աղաջուրը, որ թթուն համեղ, խրթխրթան ստացվի ու չլխկի

1 լիտր ջրին՝ 30 գրամ առանց յոդի աղ։

Այսինքն՝

| Ջրի քանակը | Աղի քանակը |
| ---------- | ---------- |
| 1 լիտր     | 30 գ       |
| 2 լիտր     | 60 գ       |
| 3 լիտր     | 90 գ       |
| 4 լիտր     | 120 գ      |
| 5 լիտր     | 150 գ      |

Աղը ցանկալի է չափել խոհանոցային կշեռքով, ոչ թե գդալով, քանի որ տարբեր աղերի հատիկների չափերը տարբեր են։

Սա բնական խմորման տարբերակ է՝ առանց քացախի։ Քացախով պատրաստվող թթուների համար անհրաժեշտ է առանձին, ստուգված բաղադրատոմս՝ համապատասխան թթվայնությամբ։

Կարևոր մանրամասնություն։ Եթե խառը թթվի մեջ կան ամբողջական վարունգներ, կանաչ լոլիկներ և խոշոր կտորներով բանջարեղեն, ավելի հուսալի է օգտագործել 5%-անոց աղաջուր՝ 1 լիտր ջրին 50 գրամ աղ։ Վերը նշված 30 գրամը ավելի հարմար է մանր կտրատված բանջարեղենի համար։ Աղի հարաբերակցությունը կախված է բանջարեղենի չափից և պատրաստման եղանակից։

Ինչպե՞ս պատրաստել հայկական խառը թթուն

Քայլ 1․ Նախապատրաստեք բանջարեղենը

Բոլոր բանջարեղենները լավ լվացեք հոսող ջրով։ Կաղամբը բաժանեք խոշոր կտորների, ծաղկակաղամբը՝ առանձին ծաղկաբույլերի։ Գազարը կարելի է կտրատել երկարությամբ կամ շրջանակներով։

Ընտրեք ամուր, թարմ բանջարեղեն՝ առանց փտած կամ վնասված հատվածների։ Հենց բանջարեղենի որակն է մեծապես ազդում պատրաստի թթվի համի և խրթխրթանության վրա։

Քայլ 2․ Դասավորեք տարայի մեջ

Վերցրեք լավ լվացված, սննդի համար նախատեսված ապակե կամ այլ համապատասխան տարա։

Տարայի հատակին տեղադրեք նեխուրի մի քանի ճյուղ, սխտոր և ցանկության դեպքում՝ դափնու տերև։

Այնուհետև հերթականությամբ դասավորեք կաղամբը, ծաղկակաղամբը, գազարը, վարունգը, կանաչ լոլիկը և պղպեղը։

Բանջարեղենները տեղավորեք բավականին խիտ, բայց մի սեղմեք այնքան, որ վնասվեն։

Քայլ 3․ Պատրաստեք աղաջուրը

Օգտագործեք խմելու համար անվտանգ, ցանկալի է՝ ֆիլտրացված ջուր։

Չափեք անհրաժեշտ քանակի աղը և ամբողջությամբ լուծեք ջրի մեջ։ Եթե ջուրը նախապես եռացրել եք, թողեք ամբողջությամբ սառչի։

Աղաջուրը լցրեք տարայի մեջ այնպես, որ ամբողջությամբ ծածկի բանջարեղենը։

Քայլ 4․ Ապահովեք ճիշտ խմորումը

Թթվի հաջող պատրաստման կարևոր պայմաններից մեկն այն է, որ բանջարեղենը մշտապես մնա աղաջրի տակ։ Դրա համար կարելի է օգտագործել հատուկ մաքուր ապակե ծանրոց։

Տարան պահեք արևի ուղիղ ճառագայթներից հեռու, մոտավորապես 20–22°C ջերմաստիճանում։ Նախընտրելի է խմորման համար նախատեսված կափարիչ, որը թույլ է տալիս գազերին դուրս գալ՝ առանց օդի ներթափանցման։

Խմորման ընթացքում կարող են առաջանալ մանր պղպջակներ, իսկ աղաջուրը կարող է պղտորվել։ Սրանք հաճախ բնական խմորման նշաններ են։ 

Քանի՞ օրում է պատրաստ լինում թթուն

Պատրաստման տևողությունը կախված է ջերմաստիճանից, բանջարեղենի չափերից և աղաջրի խտությունից։

Սովորաբար բնական խմորումը կարող է տևել մոտավորապես 2–4 շաբաթ։ Մանր կտրատված բանջարեղենն ավելի արագ է թթվում, իսկ ամբողջական վարունգը կամ կանաչ լոլիկը կարող են ավելի երկար ժամանակ պահանջել։

Պատրաստի թթուն պետք է ունենա հաճելի թթվաշ համ և իրեն բնորոշ բույր։ Հնարավորության դեպքում խմորման ավարտը ստուգեք սննդային pH չափիչով. անվտանգ թթվայնության կարևոր ցուցանիշ է pH 4.6-ից ցածր արժեքը։ Պատրաստ լինելուց հետո թթուն տեղափոխեք սառնարան։

Ինչպե՞ս անել, որ թթուն խրթխրթան մնա

Թթվի խրթխրթանությունը պահպանելու համար կարևոր են մի քանի պարզ կանոններ։

Առաջին հերթին օգտագործեք թարմ, պինդ բանջարեղեն։ Հատկապես վարունգը ցանկալի է թթու դնել հնարավորինս թարմ վիճակում։

Երկրորդ՝ պահպանեք աղի ճիշտ չափաբաժինը։ Աղի չափազանց փոքր քանակը կարող է նպաստել անցանկալի միկրոօրգանիզմների զարգացմանը, իսկ չափազանց մեծ քանակը՝ խանգարել բնական խմորմանը։

Երրորդ՝ խուսափեք չափազանց բարձր ջերմաստիճանից։ Շոգ պայմաններում բանջարեղենը կարող է փափկել և կորցնել իր հաճելի կառուցվածքը։

Եվ վերջապես՝ համոզվեք, որ բանջարեղենն ամբողջությամբ ծածկված է աղաջրով։

Ինչո՞ւ է երբեմն թթուն փչանում

Տարածված պատճառներն են՝ ոչ մաքուր տարաները, վնասված բանջարեղենը, աղաջրի սխալ հարաբերակցությունը և պահպանման ոչ համապատասխան պայմանները։

Եթե թթվի մակերեսին առաջացել է բորբոս, բանջարեղենը դարձել է լպրծուն կամ զգացվում է փտած, տհաճ հոտ, այն չի կարելի օգտագործել։ Նման դեպքերում անվտանգ է ամբողջ խմբաքանակը դեն նետել, ոչ թե պարզապես հեռացնել վնասված հատվածը։

Հայկական խառը թթուն մեր խոհանոցի ամենասիրելի ու ավանդական ուտեստներից է։ Այն հրաշալի համադրվում է խաշի, խորովածի, խաշլամայի, կարտոֆիլով և բազմաթիվ այլ ուտեստների հետ։

Լավ թթվի գաղտնիքը միայն համեմունքների մեջ չէ։ Ամենակարևորը թարմ բանջարեղենն է, ճիշտ պատրաստված աղաջուրը, մաքրությունը և խմորման համապատասխան պայմանները։

Հետևելով այս կանոններին՝ կարող եք պատրաստել համեղ, բուրավետ և հաճելի խրթխրթանությամբ հայկական խառը թթու՝ ընտանիքի սեղանի համար։