Ո՞վ կլինի Հայաստանի հաջորդ վարչապետը. 2026-ի ընտրությունների հնարավոր սցենարները

Կարևոր նախաբան. Այս պահին ոչ ոք չի կարող վստահորեն ասել, թե ով է լինելու Հայաստանի հաջորդ վարչապետը։ Վարչապետը որոշվում է խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքներով և Ազգային ժողովում ձևավորված մեծամասնությամբ։ Հայաստանի հերթական խորհրդարանական ընտրությունները կայացել/կայանում են 2026 թվականի հունիսի 7-ին, և մինչև պաշտոնական արդյունքների հրապարակումը ցանկացած գնահատական մնում է քաղաքական վերլուծություն, ոչ թե փաստ։

Գլխավոր ֆավորիտը՝ Նիկոլ Փաշինյան

Այս պահի դրությամբ ամենահավանական թեկնածուն շարունակում է մնալ գործող վարչապետը՝ Նիկոլ Փաշինյանը։

Նա բազմիցս հայտարարել է, որ պատրաստվում է գլխավորել իշխող Քաղաքացիական պայմանագիր կուսակցության ցուցակը և մասնակցել ընտրություններին որպես վարչապետի թեկնածու։

Փաշինյանի օգտին աշխատող գործոններն են.

• Գործող իշխանության վարչական և քաղաքական ռեսուրսը։
• Խորհրդարանում ներկայում մեծամասնություն ունենալը։
• Ընդդիմադիր դաշտի մասնատվածությունը։
• Խաղաղության օրակարգի շուրջ կառուցված քաղաքական քարոզարշավը։

Միևնույն ժամանակ նրա դեմ աշխատում են.

• 2020 թվականի պատերազմից հետո ձևավորված դժգոհությունները։
• Սահմանային և անվտանգային խնդիրները։
• Սոցիալ-տնտեսական դժգոհությունները հասարակության մի մասի շրջանում։
• Վարկանիշային անկման մասին պարբերաբար հրապարակվող սոցիոլոգիական տվյալները։

Հնարավոր ընդդիմադիր հավակնորդները

Արման Թաթոյան

Վերջին ամիսներին Թաթոյանը բացահայտ հայտարարել է, որ պատրաստվում է մասնակցել քաղաքական գործընթացներին և հավակնում է վարչապետի պաշտոնին։ Նրա հիմնական շեշտադրումները ազգային անվտանգությունն ու պետական ինստիտուտների վերականգնումն են։

Ռոբերտ Քոչարյան

Թեև պաշտոնապես վարչապետի թեկնածության հարցը միշտ չէ, որ հստակ է ներկայացվել, սակայն նրա ղեկավարած Հայաստան դաշինք շարունակում է մնալ հիմնական ընդդիմադիր բևեռներից մեկը։ Եթե դաշինքը ստանա բարձր արդյունք, վարչապետի հարցը կարող է կրկին քննարկման առարկա դառնալ։

Սամվել Կարապետյան

2025-2026 թվականներին քաղաքական դաշտում հայտնված նոր դերակատարներից է։ Նրա շուրջ ձևավորված Ուժեղ Հայաստան քաղաքական ուժը փորձում է դառնալ իշխանության և ավանդական ընդդիմության այլընտրանք։ Սակայն դեռ վաղ է գնահատել, թե որքան ընտրական աջակցություն կարող է ստանալ այդ ուժը։

Երեք հիմնական սցենար

Սցենար 1. Փաշինյանի վերարտադրություն

Եթե Քաղաքացիական պայմանագիրը կրկին ստանա մեծամասնություն կամ կարողանա ձևավորել կոալիցիա, ամենահավանական տարբերակը Նիկոլ Փաշինյանի վարչապետ մնալն է։ Այս սցենարը բազմաթիվ վերլուծաբանների կողմից դիտարկվում է որպես ամենաիրատեսական տարբերակ։

Սցենար 2. Ընդդիմադիր կոալիցիա

Եթե ընդդիմադիր ուժերը միասին ստանան բավարար մանդատներ և կարողանան համաձայնության գալ միասնական թեկնածուի շուրջ, Հայաստանը կարող է ունենալ նոր վարչապետ։ Սակայն ընդդիմադիր դաշտի բազմաբևեռ կառուցվածքը այս սցենարը բարդացնում է։

Սցենար 3. Երրորդ ուժի առաջացում

Եթե նոր քաղաքական ուժերից որևէ մեկը կարողանա անակնկալ բարձր արդյունք գրանցել, հնարավոր է ձևավորվի կոալիցիոն կառավարություն՝ նոր վարչապետով։ Սա ամենաքիչ հավանական, բայց քաղաքականապես հնարավոր տարբերակն է։

Վերլուծական եզրակացություն

2026 թվականի ընտրություններից առաջ Հայաստանի քաղաքական դաշտում կան մի քանի հավակնորդներ, սակայն ամենահավանական թեկնածուն շարունակում է մնալ Նիկոլ Փաշինյանը, քանի որ նա ղեկավարում է գործող իշխանությունը և հրապարակայնորեն հայտարարել է վարչապետի պաշտոնի համար պայքարելու մտադրության մասին։ Միևնույն ժամանակ ընտրությունների վերջնական արդյունքները կախված են ընտրողների մասնակցությունից, ընդդիմության համախմբվածությունից, նախընտրական քարոզարշավի ընթացքից և ներքաղաքական զարգացումներից։